Συναυλίες στον Λίβανο, με τη χορωδία SEM_18-19.12.2025

Ο Joseph αποπειράται να ανασυνθέσει μέρος του Εσπερινού, όπως αυτή η ακολουθία περιγράφεται στο «Οδοιπορικό της Αιθερίας», ένα κείμενο όπου καταγράφονται μαρτυρίες της ίδιας από προσκυνηματικό ταξίδι που πραγματοποίησε το δεύτερο μισό του 4ου αιώνα (381-384 μ.Χ.) στους Αγίους Τόπους.

Τα κείμενα των μελοποιημένων ύμνων που χρησιμοποιούνται κατ΄ αυτήν την απόπειρα λαμβάνονται κυρίως από το Ψαλτήριο. Για παράδειγμα, οι ψαλμοί 104 (Ἐξομολογεῖσθε τῷ Κυρίῳ καὶ ἐπικαλεῖσθε τὸ ὄνομα αὐτοῦ), 5 (Τὰ ῥήματά μου ἐνώτισαι, Κύριε, σύνες τῆς κραυγῆς μου), 84 (Εὐδόκησας, Κύριε, τὴν γῆν σου, ἀπέστρεψας τὴν αἰχμαλωσίαν Ἰακώβ), 140 (Κύριε, ἐκέκραξα πρὸς σέ, εἰσάκουσόν μου [τα γνωστά Κεκραγάρια]) & 22 (Τὸ ἔλεός σου καταδιώξει με πάσας τὰς ἡμέρας τῆς ζωῆς μου [Προκείμενον Δευτέρας]). Χρησιμοποιούνται, επίσης, όχι μόνον η ληκτική ευχή των ακολουθιών της Ορθόδοξης Εκκλησίας (Δι’ εὐχῶν τῶν ἁγίων πατέρων ἡμῶν), αλλά και το γνωστό Κύριε, ἐλέησον, το οποίο σύμφωνα με το οδοιπορικό της Αιθερίας στοιχειοθετούσε την απόκριση στις διακονικές εκφωνήσεις εκ μέρους του λαού και κυρίως ενός πολυπληθούς ομίλου παιδιών. Τέλος, περιλαμβάνεται και ένα Πολυχρόνιον του Αυτοκράτορος Θεοδοσίου του Α΄, στα λατινικά και στα ελληνικά.

Η μουσική αυτής της Ακολουθίας είναι εξ ολοκλήρου μελοποιημένη από τον Joseph Yazbeck. Ο Joseph προσπαθεί να ενσωματώσει στη νέα αυτή συνθετική δημιουργία του το μουσικό αμάλγαμα των Ιεροσολύμων του 4ου μ.Χ. αιώνα. Όπως ο ίδιος σημειώνει, σε μελέτη του για την προετοιμασία αυτού του λειτουργικού-μουσικού εγχειρήματος, «υπήρξε ένα μεγάλο κύμα προσκυνητών από τον χριστιανικό κόσμο προς την Ιερουσαλήμ, ιδιαίτερα μετά την ανακάλυψη του Τιμίου Σταυρού από την Αγία Ελένη λίγες δεκαετίες νωρίτερα (το 326 μ.Χ.), που έκανε την Ιερουσαλήμ παγκόσμιο θρησκευτικό κέντρο. Ως αποτέλεσμα, όλα τα είδη λειτουργικής μουσικής από διάφορες περιοχές συγκλίνουν εκεί». Έτσι, χρησιμοποιεί μουσικά ιδιώματα, όπως αυτά απηχούνται στις ακόλουθες παραδόσεις: εβραϊκή, συριακή, κοπτική, αντιοχειανή, παλαιστινιακή, βυζαντινή και προ-γρηγοριανή (βλ. και σχετικό σχεδιάγραμμα).

Τα μέρη της ακολουθίας που ερμηνεύει ο υποφαινόμενος, ως προσκεκλημένος μονοφωνάρης, έχουν προσαρμοστεί στην ελληνική γλώσσα, ομοίως από τον συνθέτη Joseph Yazbeck. Η ίδια εκδήλωση, μετά τις δύο συναυλίες στον Λίβανο (Μπάλαμαντ και Βηρυττό), θα παρουσιασθεί επίσης στο Dubai, με επιπλέον προσκεκλημένους μονοφωνάρηδες και από την Ρουμανία, την Σερβία και την Βουλγαρία, προκειμένου να υπογραμμισθεί ο «ποικιλόγλωσσος ήχος» της ορθόδοξης προσευχής.

The kind invitation from my friend and colleague Joseph Yazbeck to collaborate with the choir of the School of Ecclesiastic Music in the Greek Orthodox Archdiocese of Mount Lebanon (SEM), provides a wonderful opportunity for a memorable artistic collaboration, with interesting and prototype musical content.

Joseph, attempts to reconstruct part of Vespers Prayer, according to the Pilgrimage Notes of Egeria in the 4th century (381-384 A.D.) in Jerusalem.

The texts of the hymns set to music used in this attempt are mainly taken from the Psalter. For example, psalms 104, 5, 84, 140 (the well-known Kekragaria) & 22 (Monday’s Prokeimenon). Additionally, the closing prayer of the Orthodox Church services is also used (Δι’ εὐχῶν τῶν ἁγίων πατέρων ἡμῶν), as well as the well-known hymn Κύριε, ἐλέησον, (Lord, have mercy), which, according to the aforementioned Pilgrimage Notes of Egeria, constituted the response to the deacon’s proclamations on behalf of the people and especially a large group of children. Finally, there is also used a Polychronion, in Latin and Greek, addressed to the Emperor Theodosius I.

The music for this service is entirely composed by Joseph Yazbeck. Joseph, attempts to incorporate the musical amalgam of 4th-century Jerusalem into his new composition. As he himself notes, in a study on the preparation of this liturgical-musical project, “there was a large wave of pilgrimage from the Christian world to Jerusalem, particularly after Saint Helena discovered the Holy Cross a few decades earlier (in 326 A.D.), which made Jerusalem a global religious center. As a result, all kinds of liturgical musical styles from various regions converged there”. Thus, he uses musical idioms as reflected in the following traditions: Jewish, Syriac, Coptic, Antiochian, Palestinian, Byzantine, and pre-Gregorian (see also the relevant diagram).

The parts of the Vespers Prayer performed by me, as a guest soloist, have been adapted into Greek, also by the composer Joseph Yazbeck. The same event, following two concerts in Lebanon (Balamand and Beirut), will also be presented in Dubai, with additional guest soloists from Romania, Serbia, and Bulgaria, in order to highlight the “multilingual sound” of Orthodox prayer.